Gröndalshús

Gröndalshús

Höfundahús í Grjótaþorpi

Reykjavík Bókmenntaborg UNESCO hefur opnað menningarhús í miðborg Reykjavíkur kennt við skáldið Benedikt Gröndal (1826-1907) sem þar bjó.
Benedikt Gröndal var stórhugi á sínum tíma og má kalla hann glæsilegan fulltrúa nítjándu aldarinnar sem og húsið sem við hann er kennt.

Benedikt var skáld, náttúrufræðingur, myndlistarmaður og kennari. Hann var einnig áhugamaður um mótun bæjarins og þróun Reykjavíkur sem höfuðstaðar Íslands. Auk ljóða og prósatexta liggja eftir hann greinar um lífið í bænum þar sem hann leggur til umbætur á höfuðstaðnum í anda þess sem tíðkast í erlendum stórborgum. Minning Gröndals dofnaði um miðbik síðustu aldar en mikilvægi hans í íslenskri bókmennta- og menningarsögu hefur verið staðfest síðastliðin ár með útgáfu á verki hans Íslenskir fuglar og endurútgáfu á sjálfsævisögu hans, Dægradvöl, sem er ein rómaðasta sjálfsævisaga íslenskra bókmennta. Gröndal er einnig lifandi í skáldverkum samtímaskálda og má þar nefna skáldsögurnar Sæmd eftir Guðmund Andra Thorsson og Öræfi Ófeigs Sigurðssonar.

Benedikt bjó í húsinu sem nú er kennt við hann síðustu 20 ár ævinnar, frá 1888 - 1907 og lést hann í húsinu. Þegar hann flutti í húsið var hann orðinn ekkjumaður og bjó hann þar með Helgu dóttur sinni og vinnustúlkum. 

Húsið

Gröndalshús er merkilegt í byggingarsögu borgarinnar, það var reist árið 1882 og þá strax sérstakt fyrir einstakt útlit sitt. Húsið hefur verið friðað og í því er hluti af byggingarsögu 19. aldar varðveitt.

Mikilvægt er að heiðra minningu slíks rithöfundar og fræðimanns sem Benedikt Gröndal var og lyfta um leið fram menningarsögu 19. aldar sem fyrir margar sakir myndar grunninn að þeirri borg sem Reykjavík er í dag. Minjavernd annaðist endurgerð hússins fyrir hönd Reykjavíkurborgar og arkitekt endurgerðarinnar var Hjörleifur Stefánsson.

Endurgert Gröndalshús var opnað í júní 2017. Á aðalhæð þess er sýning um ævi og verk Benedikts Gröndal og Reykjavík um aldamótin 1900, í kjallara er gestaíbúð fyrir erlenda rithöfunda, þýðendur og fræðimenn og í risi er vinnuaðstaða fyrir innlenda lista- og fræðimenn.

Sýningin í stofum Gröndals er opin föstudaga til sunnudaga frá 13 - 15.

Hægt er að panta heimsókn í húsið fyrir hópa með því að senda póst á netfangið bokmenntaborgin(hjá)reykjavik.is eða í síma 411 6020. Í stofum skáldsins eru einnig haldnir viðburðir, svo sem upplestrar, smiðjur og fleira og geta rithöfundar og aðrir listamenn falast eftir þeim til slíkra nota.

Nánari upplýsingar: bokmenntaborgin@reykjavik.is