Himinbjargarsaga eða Skógardraumur : ævintýri

Útgefandi: 
Staður: 
Reykjavík
Ár: 
1969
Flokkur: 

Úr Himinbjargarsögu eða Skógardraumi:

Hvarf himinbjargar; María

Og dag nokkurn í sólarblíðu og vörmum þey ríður Sigurður á skóginn að finna Himinbjörgu og spyrjast fyrir um álög sín, en hittir fyrir auðn eina; var því líkt sem um skóginn hefði geisað sveipur elds og storms yfirvættis mikill, trén aflaufguð, hvergi vottur híbýla utan eldsrústir, hjartardýrin skelfd á brottu og ekki fuglskvak að heyra, og enga kvika skepnu að sjá nema dverginn Svip grátandi þar sem hann kúrði hjá sviðnum viðarrótum. Sigurður stígur þegar úr söðli og spyr hvað í hafi skorizt. Stynur dvergurinn því upp með fögrum tárum að Himinbjörg var í fyrstu rænd gripum sínum og síðan í fjötur færð af jarlsmönnum, en hús dvergsins höfðu þeir brennt með skóginum.
Álagaraun Sigurðar er honum að sönnu þungbær, en hún hverfur honum í svip við þessa hryggilegu sögu; hann sér fyrir sér níðingslegar aðfarir jarlsmanna, Himinbjörgu þjáða í prísund þeirra, og veit að án gripa sinna er hún sem í álögum, hún er skyndilega orðin varnarlaus kona í klóm illþýðis, útburður á hjarni, og þeir hæða hana og óvirða og hafa sér að gamni þegar þeim svo sýnist og hafa drukkið sig óða, en gripina færa þeir norn nokkurri sem neytir þeirra til ósegjanlegra ódæðisverka fyrir jarlinn. Sú von hvarflar sem snöggvast að Sigurði, að þeir sem víða reika slegnir villu og óminni um auðnir landsins líti á vanda hennar sem hliðstæðu við eigin áþján og komi þessari von skógarins til stuðnings, dægradvalar og trúnaðar á örðugum stigum grimmdar og sviksemi.
Og hugsa þeir dvergurinn ráð sitt.


(Uppfærð útgáfa í Ritsafni, 1998, s. 128-9)